Jet Akımı Nedir?

[HavaAdmin]

Hava sistemlerinin "otoyolu" olarak anılan jet akımını kısa ve anlaşılır biçimde açıklayalım.

Tanım
Jet akımı, troposferin üst kısmında (yaklaşık 9-12 km, 250-300 hPa seviyesi) batıdan doğuya esen, dar ve çok hızlı rüzgar kuşağıdır. Hızı çoğu zaman 150 km/sa üzerindedir, kışın 300 km/sa'yi aşabilir.

Neden oluşur?
Kutup ile ekvator arasındaki sıcaklık farkı ve dünyanın dönüşü (Coriolis etkisi) birlikte bu kuşağı yaratır. Kışın sıcaklık farkı büyüdüğü için jet daha güçlü ve daha güneydedir.

İki ana jet

• Kutup cephesi jeti: Orta enlemlerin hava sistemlerini yönlendiren, dalgalanan jet. Türkiye kışlarını en çok bu ilgilendirir.
  
• Subtropikal jet: Daha güneyde ve daha kararlı; kışın Akdeniz ve Kuzey Afrika üzerinden geçer, Akdeniz alçaklarının gelişimine katkı verir.
  

Hava durumu için anlamı
Jet güneye dalgalandığında (çukur), soğuk hava ve sistemler bize iner; kuzeye kıvrıldığında (sırt) sıcak ve kararlı hava gelir. Jet çekirdeğinin sol çıkış bölgesi, alçak basınçların derinleşmesi için elverişli bir alan olarak bilinir.

Harita okumak isteyenler 300 hPa rüzgar haritalarında renkli bantları takip edebilir.